علائم زگیل تناسلی در مردان | نشانه ها و خطرات

نشانه ها و علائم زگیل تناسلی در مردان

زگیل تناسلی در ناحیه تناسلی مردان شکل های گوناگونی به خود می گیرد و همین تنوع باعث می شود خیلی از افراد در نگاه اول متوجه ماهیت واقعی آن نشوند. این ضایعات ممکن است تک و مجزا باشند یا در کنار هم دسته هایی شبیه به گل کلم بسازند.

رنگ آن ها هم از صورتی روشن تا قهوه ای تیره متغیر است و بافت سطح شان می تواند صاف، خشن یا دانه دانه باشد. محل ظاهر شدن زگیل، تا حد زیادی به نوع پوست آن ناحیه بستگی دارد؛ روی پوست خشک تر بدن اغلب سفت تر و برجسته تر دیده می شود، در حالی که روی بافت مرطوب تر ممکن است نرم تر باشد.

زگیل روی آلت تناسلی

شایع ترین محل بروز زگیل تناسلی در مردان، سطح آلت است؛ از جمله تنه، سر آلت و پوست ختنه گاه. این برجستگی ها اغلب اندازه ای کوچک تر از یک نخود دارند و در مراحل اولیه ممکن است با یک جوش معمولی یا کیست کوچک اشتباه گرفته شوند. با گذشت زمان و در نبود درمان، تعداد آن ها افزایش می یابد و به هم می چسبند تا توده ای نامنظم شکل بگیرد.

زگیل در ناحیه کشاله ران و بیضه

پوست کشاله ران و کیسه بیضه نیز از نقاط رایج برای شکل گیری این ضایعات است. چون این ناحیه اغلب مرطوب تر و گرم تر از سایر قسمت های بدن است، محیط مناسبی برای رشد ویروس فراهم می کند. زگیل در این بخش گاهی با تعریق و اصطکاک لباس همراه می شود و همین موضوع می تواند حس ناخوشایندی هنگام راه رفتن یا ورزش ایجاد کند.

زگیل اطراف مقعد

در مردانی که رابطه جنسی مقعدی داشته اند، احتمال بروز زگیل در اطراف یا داخل مقعد بیشتر است، هر چند این موضوع محدود به این گروه نیست و از طریق تماس پوستی نزدیک هم قابل انتقال است. تشخیص زگیل در این ناحیه گاهی دشوارتر است چون فرد به سختی می تواند آن را ببیند و دیرتر متوجه وجودش می شود.

خارش، سوزش و ترشح خفیف

برخلاف تصور رایج، بیشتر زگیل های تناسلی درد ندارند، اما در برخی افراد خارش ملایم، سوزش هنگام دفع ادرار یا کمی خونریزی سطحی بعد از رابطه جنسی گزارش شده است. این علائم به تنهایی نشانه قطعی زگیل نیستند، اما در کنار وجود برجستگی های غیرعادی باید جدی گرفته شوند.

موارد بدون علامت

ویروس HPV می تواند در بدن حضور داشته باشد بدون اینکه هیچ زگیل قابل مشاهده ای ایجاد کند. در این حالت فرد ناقل است و می تواند ویروس را منتقل کند، در حالی که خودش هیچ علامتی ندارد.

همین ویژگی باعث می شود بسیاری از مردان زمان دقیق ابتلا را هیچ وقت متوجه نشوند. اگر در این مرحله دنبال درمان سریع زگیل در خانه باشید، بهتر است بدانید که چون بخشی از ویروس ممکن است در پوست سالم اطراف هم پنهان باشد، اقدام خانگی بدون تشخیص پزشک، ریسک بازگشت و گسترش ضایعات را افزایش می دهد.

شروع زگیل تناسلی مردان | اولین علائم زگیل تناسلی در مردان

فاصله زمانی بین تماس با ویروس HPV و ظاهر شدن اولین زگیل قابل مشاهده، در افراد مختلف بسیار متفاوت است. این دوره کمون می تواند از چند هفته تا چند ماه طول بکشد و در برخی موارد نادر تا یک سال یا بیشتر هم به طول می انجامد. به همین دلیل، بسیاری از مردان نمی توانند به درستی تشخیص دهند که ویروس را از کجا یا چه زمانی دریافت کرده اند.

اولین علامت در بیشتر موارد یک برجستگی کوچک و تنها است، به اندازه یک سر سنجاق تا یک نخود، که رنگی نزدیک به پوست بدن دارد و اغلب بدون درد است. همین کوچک بودن باعث می شود خیلی ها آن را نادیده بگیرند یا با یک جوش ساده اشتباه بگیرند. اگر در این مرحله فرد به پزشک مراجعه نکند، زگیل به آرامی رشد می کند و ممکن است زگیل های دیگری هم در اطراف آن شکل بگیرد.

علت زگیل تناسلی در مردان چیست؟

علت اصلی زگیل تناسلی در مردان، آلوده شدن به ویروس پاپیلومای انسانی است؛ ویروسی که بیش از دویست نوع مختلف دارد و برخی از انواع آن به طور خاص باعث بروز زگیل در ناحیه تناسلی می شوند. این ویروس از طریق تماس مستقیم پوست با پوست فرد آلوده وارد بدن می شود و برخلاف باور عمومی، نیازی به رابطه جنسی کامل ندارد؛ تماس نزدیک ناحیه تناسلی هم کافی است.

عوامل زیر می توانند احتمال ابتلا به این ویروس را در مردان افزایش دهند:

• داشتن رابطه جنسی بدون استفاده از کاندوم

• تعدد شریک های جنسی در طول زمان

• سیستم ایمنی ضعیف شده به دلیل بیماری یا داروهای خاص

• سیگار کشیدن که توانایی پوست برای مقابله با ویروس را کاهش می دهد

• سابقه ابتلا به سایر عفونت های مقاربتی

• شروع فعالیت جنسی در سنین پایین

جالب است بدانید که علت زگیل تناسلی در آقایان از نظر نوع ویروس با علت زگیل تناسلی در دختران مجرد تفاوت چندانی ندارد، چون هر دو گروه از یک خانواده ویروسی آلوده می شوند؛ تفاوت اصلی بیشتر در محل بروز ضایعات و سرعت مشاهده علائم است.

نکته دیگری که باید در نظر گرفت این است که انتقال ویروس همیشه از راه رابطه جنسی نیست. تماس با وسایل شخصی آلوده مثل حوله یا لباس زیر مشترک، هر چند نادر، گزارش شده است، اما احتمال آن نسبت به تماس جنسی به مراتب پایین تر است.

تشخیص زگیل تناسلی در مردان | مشخصات زگیل تناسلی مردان

برای تشخیص زگیل تناسلی، اولین و مهم ترین قدم مراجعه به پزشک متخصص پوست یا اورولوژی است. در بیشتر موارد، پزشک با معاینه چشمی و بررسی ظاهر، بافت و محل ضایعات می تواند تشخیص بدهد، بدون اینکه نیاز به آزمایش خاصی باشد. در مواردی که ضایعه مشکوک یا غیرمعمول به نظر برسد، ممکن است بیوپسی کوچکی از بافت گرفته شود تا از سایر بیماری های پوستی افتراق داده شود.

یکی از روش هایی که در مطب برای دقیق تر شدن تشخیص استفاده می شود، تست اسید استیک است. در این روش، محلول رقیق سرکه روی ناحیه مشکوک زده می شود و بعد از چند دقیقه، بافت آلوده به رنگ سفید در می آید و دیدن آن برای پزشک ساده تر می شود. این تکنیک ساده اما نسبتا مفید است، هر چند همیشه به طور کامل دقیق نیست و ممکن است برخی موارد کاذب هم ایجاد کند.

روند کلی تشخیص را می توان به مراحل زیر تقسیم کرد:

1. شرح علائم توسط بیمار در مورد زمان شروع و محل ضایعات

2. معاینه بصری ناحیه تناسلی توسط پزشک

3. در صورت نیاز، انجام تست اسید استیک برای مشخص شدن مرز ضایعات

4. نمونه برداری یا بیوپسی در موارد مشکوک به تغییرات غیرمعمول بافتی

5. بررسی سابقه پزشکی و شریک های جنسی برای ارزیابی ریسک کلی

از نظر مشخصات ظاهری، زگیل تناسلی در مردان اغلب برجستگی هایی با سطح ناهموار و رنگی نزدیک به پوست بدن یا کمی تیره تر است. اندازه آن از چند میلی متر تا چند سانتی متر متغیر است و در موارد پیشرفته، چند زگیل کوچک ممکن است به هم بپیوندند و ظاهری شبیه گل کلم بسازند.

برخلاف بسیاری از افراد که فکر می کنند راه های انتقال hpv از استخر یکی از منابع اصلی ابتلا است، پزشکان تاکید دارند که این ویروس در محیط آب کلردار به سختی زنده می ماند و بیشترین راه انتقال همچنان تماس مستقیم پوستی در رابطه جنسی است.

آیا زگیل تناسلی در مردان خطرناک است؟

از نظر پزشکی، زگیل تناسلی به خودی خود بیماری خطرناکی محسوب نمی شود و در بیشتر موارد باعث آسیب جدی به سلامت عمومی فرد نمی شود. بیشتر ناراحتی که این عارضه ایجاد می کند بیشتر جنبه ظاهری، روانی و گاهی جسمی خفیف دارد تا تهدیدی جدی برای زندگی.

با این حال نباید آن را بی اهمیت هم دانست، چون نوع ویروس عامل زگیل با انواعی که در بروز برخی سرطان ها نقش دارند فرق می کند، اما همین موضوع باعث می شود پزشکان همچنان پیگیری منظم را توصیه کنند.

وجود زگیل نشانه ضعف سیستم ایمنی هم می تواند باشد؛ در افرادی که سیستم ایمنی ضعیف تری دارند، مثل بیماران دیابتی یا کسانی که داروهای سرکوب کننده ایمنی مصرف می کنند، این زگیل ها ممکن است سریع تر رشد کنند و درمان آن ها هم دشوارتر باشد.

از سوی دیگر، وجود زخم های باز ناشی از این ضایعات، خطر انتقال یا ابتلا به سایر عفونت های مقاربتی مثل HIV را هم تا حدی افزایش می دهد. به همین دلیل، حتی اگر زگیل تناسلی به تنهایی خطر بزرگی محسوب نشود، پیگیری آن نزد پزشک اهمیت زیادی دارد.

درمان زگیل تناسلی مردان به چه صورت است؟

انتخاب روش درمان زگیل تناسلی به عواملی مثل تعداد، اندازه، محل ضایعات و وضعیت سلامت عمومی بیمار بستگی دارد. پزشک بعد از معاینه، یکی یا ترکیبی از روش های زیر را پیشنهاد می دهد. هیچ کدام از این روش ها ویروس را به طور کامل از بدن حذف نمی کنند و تنها ضایعه قابل مشاهده را برطرف می سازند.

داروهای موضعی

برخی پمادها و محلول ها که فقط با تجویز پزشک قابل استفاده هستند، برای از بین بردن تدریجی بافت زگیل به کار می روند. این داروها در بیشتر موارد در چند نوبت و طی چند هفته استفاده می شوند و نیاز به دقت بالایی دارند تا پوست سالم اطراف آسیب نبیند. استفاده خودسرانه از داروهای زگیل معمولی پوست، مثل اسید سالیسیلیک رایج در داروخانه ها، برای ناحیه تناسلی توصیه نمی شود چون پوست این ناحیه حساس تر است.

کرایوتراپی یا انجماد

در این روش، بافت زگیل با نیتروژن مایع سرد و منجمد می شود تا سلول های آلوده از بین بروند. این کار در بیشتر موارد در مطب انجام می شود و ممکن است به چند جلسه با فاصله زمانی نیاز داشته باشد. بعد از هر جلسه، ممکن است ناحیه کمی قرمز یا متورم شود که طبیعی است و طی چند روز برطرف می شود.

لیزر درمانی

برای ضایعات بزرگ تر یا مقاوم به سایر روش ها، لیزر زگیل تناسلی گزینه موثری است. این روش با دقت بالا بافت آلوده را از بین می برد و آسیب کمتری به بافت سالم اطراف می رساند، هر چند هزینه آن نسبت به روش های دیگر بیشتر است.

جراحی یا برداشتن مستقیم زگیل

در مواردی که زگیل بزرگ است یا به روش های دیگر پاسخ نداده، پزشک ممکن است آن را با جراحی جزئی و تحت بی حسی موضعی خارج کند. این روش نتیجه سریع تری دارد اما دوره بهبودی کمی طولانی تر است و باید نکات مراقبتی بعد از عمل به دقت رعایت شود.

عوارض زگیل تناسلی در مردان

اگر زگیل تناسلی بدون درمان رها شود یا درمان به درستی پیگیری نشود، ممکن است عوارضی به دنبال داشته باشد که بعضی از آن ها جنبه جسمی و برخی جنبه روانی دارند. در ادامه به مهم ترین این عوارض اشاره می شود.

گسترش و افزایش تعداد ضایعات

بدون درمان، زگیل ها می توانند به تدریج تعداد و اندازه شان افزایش پیدا کند و به هم بپیوندند. این موضوع نه تنها ظاهر ناحیه را تحت تاثیر قرار می دهد بلکه درمان را هم در مراحل بعدی پیچیده تر و زمان برتر می کند. هر چه ضایعه بزرگ تر باشد، روش های درمانی هم تهاجمی تر خواهند بود.

عفونت ثانویه

خاراندن مکرر ناحیه آلوده یا آسیب فیزیکی به زگیل ها می تواند زمینه را برای ورود باکتری و بروز عفونت ثانویه فراهم کند. این حالت اغلب با قرمزی، درد و گاهی ترشح چرکی همراه است و نیاز به درمان جداگانه دارد. رعایت بهداشت موضعی و پرهیز از دستکاری زگیل، خطر این عارضه را کاهش می دهد.

مشکلات ادراری

در موارد نادر که زگیل در نزدیکی یا داخل مجرای ادراری رشد می کند، ممکن است جریان ادرار دچار اختلال شود یا فرد هنگام دفع ادرار احساس سوزش و فشار کند. این حالت نیاز به بررسی دقیق تر توسط پزشک اورولوژی دارد و گاهی تشخیص آن با روش های معمول دشوارتر است.

تاثیر بر روابط جنسی و زندگی زوجی

یکی از عوارضی که کمتر به آن پرداخته می شود، تاثیر روانی و رابطه ای این بیماری است. بسیاری از مردان بعد از تشخیص، دچار اضطراب، خجالت یا نگرانی از قضاوت شریک جنسی می شوند و همین موضوع می تواند روی کیفیت روابط عاطفی و جنسی آن ها اثر بگذارد.

صحبت صادقانه با شریک جنسی و مشورت با پزشک می تواند بخش زیادی از این نگرانی را کاهش دهد. پنهان کاری در این زمینه معمولا نتیجه معکوس دارد و باعث تاخیر در تشخیص شریک جنسی هم می شود.

احتمال ارتباط با برخی سرطان ها

هر چند اکثر انواع زگیل تناسلی با انواع پرخطر ویروس HPV که در سرطان دخیل هستند فرق دارند، اما در موارد نادر و بدون پیگیری طولانی مدت، امکان همپوشانی با انواع دیگر ویروس وجود دارد. به همین دلیل پزشکان پیگیری دوره ای و معاینات منظم را حتی بعد از درمان موفق توصیه می کنند.

بازگشت زگیل بعد از درمان

چون درمان های موجود فقط بافت ظاهری را حذف می کنند و ویروس ممکن است در لایه های عمقی پوست باقی بماند، بازگشت زگیل بعد از مدتی چیز غیرمعمولی نیست. همین موضوع باعث می شود پیگیری بلندمدت و مراقبت از سیستم ایمنی بدن، بخش مهمی از مدیریت این عارضه باشد.

نحوه پیشگیری از ابتلا

پیشگیری از زگیل تناسلی مثل بسیاری از عفونت های مقاربتی دیگر، بیشتر به رعایت چند اصل ساده اما پیوسته بستگی دارد تا یک راه حل قطعی و یک باره. رعایت این نکات نمی تواند احتمال ابتلا را به صفر برساند، اما به طور قابل توجهی آن را کاهش می دهد. برای این منظور، رعایت موارد زیر توصیه می شود:

1. استفاده مداوم و درست از کاندوم در تمام روابط جنسی

2. محدود کردن تعداد شریک های جنسی و آگاهی از وضعیت سلامت آن ها

3. دریافت واکسن HPV در صورت تایید و توصیه پزشک، به ویژه در سنین پایین تر

4. انجام معاینات دوره ای و آزمایش های غربالگری عفونت های مقاربتی

5. پرهیز از تماس جنسی در دوره فعال بودن علائم در خود یا شریک جنسی

6. تقویت سیستم ایمنی بدن از راه تغذیه مناسب، خواب کافی و ترک سیگار

کاندوم هر چند خطر انتقال را کاهش می دهد اما محافظت صد در صدی ایجاد نمی کند، چون ویروس می تواند از نواحی پوستی خارج از پوشش کاندوم هم منتقل شود. ترکیب چند روش پیشگیری با هم نتیجه بهتری نسبت به تکیه بر یک روش تنها دارد.

آشنایی با انواع زگیل تناسلی و تفاوت ظاهری آن ها با سایر ضایعات پوستی، به تشخیص زودتر و مراجعه به موقع کمک زیادی می کند. در نهایت، زگیل تناسلی در مردان بیماری ای است که با آگاهی، تشخیص زودهنگام و پیگیری پزشکی درست، قابل مدیریت است. توجه به علائم اولیه، مراجعه بدون تعلل به پزشک و رعایت نکات پیشگیرانه، نقش مهمی در کاهش عوارض و جلوگیری از انتقال آن به دیگران دارد.