درمان کیست مویی با دارو | قرص و آنتی بیوتیک برای کیست مویی
دارو در بعضی موارد می تواند به کنترل درد، التهاب یا عفونت کیست مویی کمک کند، اما همیشه اولین یا اصلی ترین روش درمان نیست. بعضی داروها می توانند درد و التهاب را کاهش دهند و در صورت وجود عفونت، آنتی بیوتیک برای کنترل عفونت به کار می رود.
اما اینکه دارو به تنهایی بتواند کیست مویی را از بین ببرد، در بیشتر موارد اتفاق نمی افتد. آنتی بیوتیک برای کیست مویی هم معمولا با شرایط خاصی تجویز می شود، نه برای همه حالت ها. مصرف دارو فقط یکی از روش های درمان کیست مویی است.

آیا کیست مویی با دارو رفع می شود؟
دارو ممکن است التهاب و عفونت را آرام کند، اما معمولا مسیر و حفره زیر پوست را از بین نمی برد. کیست مویی یک حفره زیرپوستی است که در شیار بین دو باسن شکل می گیرد و موهای فرو رفته یا بقایای پوست در آن گیر می کنند. تا وقتی این ساختار پاکسازی نشده باشد، دارو فقط علائم را مدیریت می کند.
یک اشتباه رایج این است که بعد از چند روز مصرف آنتی بیوتیک، درد کم می شود و بیمار فکر می کند مشکل حل شده. اما اگر چرک هنوز تخلیه نشده باشد، حفره ممکن است هنوز پر باشد و چند هفته بعد دوباره التهاب ایجاد کند.
بعضی بیماران می گویند بعد از چند روز مصرف دارو توانسته اند راحت تر بنشینند و فعالیت روزانه خود را انجام دهند، اما چند هفته بعد دوباره متوجه درد، برجستگی یا ترشح در همان ناحیه شده اند. این الگو نشان می دهد که بهتر شدن علائم با برطرف شدن خود سینوس پیلونیدال یکی نیست.
پس نقش دارو را باید درست تعریف کرد. اگر هدف کم کردن درد، مهار عفونت و آماده شدن برای درمان قطعی تر باشد، دارو جای خودش را دارد. شناخت علائم کیست مویی مثل درد هنگام نشستن، تورم، ترشح بدبو یا تب کمک می کند بفهمید در چه مرحله ای هستید و آیا فقط به مسکن نیاز دارید یا آنتی بیوتیک هم لازم است.
تصمیم درباره تخلیه آبسه یا جراحی با جراح است و دارو نمی تواند جای آن را بگیرد. اگر بیماری به طور مکرر عود کند، ممکن است در نهایت به درمان قطعی تری نیاز پیدا کند.
بهترین قرص برای کیست مویی
قرص خاصی وجود ندارد که بتواند مسیر و حفره کیست مویی را به طور کامل از بین ببرد. آنچه تجویز می شود داروهایی برای کنترل درد و التهاب هستند که انتخابشان به شدت درد، سن، بیماری های همراه و وضعیت معده بستگی دارد. در ادامه رایج ترین داروها ذکر شدهاند.
دکتر کامبیز پوریوسف پس از تجویز دارو به بیماران خود توصیه می کند که مسکن ها خود کیست را درمان نمی کنند، اما می توانند درد را کاهش دهند و انجام فعالیت های روزمره را راحت تر کنند. اگر با وجود مصرف منظم، درد شدیدتر شد یا تب اضافه شد، این نشانه نیاز به معاینه دوباره است نه بالا بردن دوز. دوز و مدت مصرف را پزشک یا داروساز تعیین می کند.
قرص ایبوپروفن
ایبوپروفن از گروه داروهای ضد التهاب غیراستروییدی است و چون هم درد و هم تورم را هدف می گیرد، در کیست مویی زیاد استفاده می شود. باید با غذا مصرف شود تا معده کمتر آسیب ببیند.
کسانی که زخم معده، مشکل کلیوی یا آسم دارند باید پیش از شروع با پزشک مشورت کنند. دوز پایین ایبوپروفن برای کیست مویی خفیف اغلب کافی است و نیازی به دوز بالا نیست مگر اینکه پزشک تجویز کرده باشد.
اگر درد طی چند روز برطرف نشد یا برای کنترل آن همچنان به ایبوپروفن نیاز داشتید، بهتر است علت درد دوباره بررسی شود چون ممکن است عفونت پیشرفت کرده باشد.
قرص ناپروکسن
ناپروکسن هم ضد التهاب است اما اثرش طولانی تر می ماند و معمولا در روز دفعات کمتری مصرف می شود. اثر طولانی تر ناپروکسن باعث می شود در برخی افراد فاصله بین نوبت های مصرف بیشتر باشد.
عوارض گوارشی آن شبیه ایبوپروفن است. خوردن دو داروی ضد التهاب با هم توصیه نمی شود چون عارضه گوارشی را بیشتر می کند بدون اینکه تاثیر ضد دردی بیشتر شود.
انتخاب بین ناپروکسن و ایبوپروفن به شرایط فرد، بیماری های زمینه ای و سایر داروهای مصرفی بستگی دارد. اما در افراد بالای شصت سال یا کسانی با سابقه فشار خون، انتخابش باید با نظر پزشک باشد.
قرص استامینوفن
استامینوفن درد و تب را پایین می آورد اما ضد التهاب قوی ای نیست. برای کسانی که نمی توانند ضد التهاب بخورند، مثلا به دلیل مشکل معده یا کلیه، این دارو گزینه بهتری است.
اگر مسکن را نیم ساعت تا یک ساعت پیش از تعویض پانسمان کیست مویی بخورید، درد آن لحظه معمولا قابل تحمل تر می شود.
شیاف دیکلوفناک
شیاف دیکلوفناک وقتی به کار می آید که خوردن قرص با تهوع همراه است یا بعد از تخلیه آبسه، درد با قرص خوب کنترل نمی شود. جذب دیکلوفناک از راه مقعد انجام می شود، اما دارو همچنان وارد جریان خون می شود و عوارض سیستمیک آن ممکن است رخ دهد.
اما دارو پس از جذب در کل بدن اثر می گذارد و عوارض داروهای ضد التهاب را کاملا حذف نمی کند. چون محل درد نزدیک مقعد است، بعضی بیماران گذاشتن شیاف را ناخوشایند می دانند. در آن صورت قرص خوراکی جایگزین می شود و شیاف استامینوفن هم برای کسانی که اصلا نمی توانند قرص بخورند وجود دارد.
مصرف ترکیبی مسکن ها برای درمان دارویی کیست مویی
در درد شدید بعد از تخلیه آبسه، بعضی پزشکان یک داروی ضد التهاب و استامینوفن را با فاصله زمانی مشخص و نوبتی تجویز می کنند تا دوز هر کدام پایین بماند و اثر ضد درد بیشتری داشته باشند.
این روش را خودسرانه شروع نکنید. زمان بندی و سقف مصرف هر دارو باید توسط پزشک مشخص شود، چون ترکیب نادرست می تواند عارضه گوارشی یا کبدی ایجاد کند.
بهترین قرص برای عفونت کیست مویی
وقتی عفونت به وجود بیاید، داروی اصلی آنتی بیوتیک است. پزشک نوع آن را بر اساس وضعیت خود شما انتخاب می کند. عفونت کیست مویی معمولا از ترکیبی از باکتری های پوست و باکتری های بی هوازی ایجاد می شود و به همین دلیل گاهی دو دارو با هم تجویز می شود. عواملی که در انتخاب آنتی بیوتیک نقش دارند را در زیر می بینید:
شدت عفونت شامل تب، قرمزی پخش شونده و میزان تورم
سابقه حساسیت دارویی به ویژه به پنی سیلین یا سولفا
بیماری زمینه ای مثل دیابت یا ضعف سیستم ایمنی
بارداری یا شیردهی
داروهای دیگری که در حال مصرف هستید مثل رقیق کننده های خون
مصرف آنتی بیوتیک در ماه های اخیر یا سابقه عفونت مقاوم
اگر پزشک دو آنتی بیوتیک تجویز کرده است، تغییر یا قطع یکی از آنها بدون هماهنگی با پزشک توصیه نمی شود. اگر ترشح چند بار برگشته یا با اولین دارو بهبود نداشتید، پزشک ممکن است از چرک کشت بگیرد تا ببیند دقیقا کدام باکتری مقصر است و کدام دارو روی آن کار می کند.
در صورت وجود آبسه، آنتی بیوتیک به تنهایی نمی تواند جای تخلیه مناسب چرک را بگیرد. به همین دلیل در آبسه، تخلیه مناسب معمولا بخش اصلی درمان است و آنتی بیوتیک در صورت نیاز نقش کمکی دارد.
انواع آنتی بیوتیک برای کیست مویی
برای کیست مویی یک آنتی بیوتیک ثابت وجود ندارد. تفاوت اصلی این داروها در نوع باکتری هایی است که پوشش می دهند و در عوارض و محدودیت هایشان. بسته به نوع عفونت و شرایط بیمار، پزشک ممکن است از برخی آنتی بیوتیک ها استفاده کند.
آموکسی سیلین کلاوولانات
این ترکیب که در داروخانه ها با نام آموکسی کلاو هم شناخته می شود، هم باکتری های پوست و هم بسیاری از باکتری های بی هوازی را پوشش می دهد. ممکن است در برخی عفونت های مرتبط با کیست مویی، بر اساس تشخیص پزشک تجویز شود. اسهال و دل درد از شایع ترین عوارضش هستند و معمولا با غذا مصرف می شود.
آموکسی کلاو برای بیماران با حساسیت به پنی سیلین مناسب نیست. دوز آن بسته به شدت عفونت متفاوت است و پزشک بر اساس وزن و وضعیت کلیوی بیمار آن را تنظیم می کند.

سفالکسین
سفالکسین از خانواده سفالوسپورین ها است و روی باکتری های شایع پوست اثر خوبی دارد. پزشک در صورت وجود عفونت پوستی یا سلولیت ممکن است سفالکسین را در نظر بگیرد. معمولا چهار بار در روز مصرف می شود و اگر به پنی سیلین حساسیت شدید داشته اید، باید به پزشک بگویید.
سفالکسین به تنهایی باکتری های بی هوازی را پوشش نمی دهد. به همین دلیل در عفونت های عمیق تر یا پیچیده تر، ممکن است کنار داروی دیگری تجویز شود.
مترونیدازول
مترونیدازول روی باکتری های بی هوازی اثر می کند و در برخی شرایط ممکن است به عنوان بخشی از درمان و همراه با داروی دیگری تجویز شود. طعم فلزی دهان و تهوع در مصرف آن رایج است و در طول درمان باید از مصرف الکل دوری کرد.
کلیندامایسین
در برخی بیماران، بسته به نوع عفونت و سابقه حساسیت دارویی، پزشک ممکن است کلیندامایسین را انتخاب کند. اسهال شدید یا خونی هنگام مصرف آن را جدی بگیرید، چون در موارد نادر می تواند نشانه عفونت روده ای ناشی از باکتری کلستریدیوم دیفیسیل باشد.
این نوع عفونت روده ای نیاز به درمان جداگانه دارد و با قطع کلیندامایسین خود به خود برطرف نمی شود. هر اسهال آبکی مکرر در طول درمان باید به پزشک گزارش شود.
کوتریموکسازول و داکسی سایکلین
وقتی احتمال عفونت با استافیلوکوک مقاوم به متی سیلین یا همان MRSA وجود دارد، پزشک ممکن است یکی از این دو را انتخاب کند. کوتریموکسازول در حساسیت به سولفا مناسب نیست و داکسی سایکلین در بارداری معمولا توصیه نمی شود. مصرف این داروها می تواند حساسیت پوست به نور خورشید را افزایش دهد.
چه زمانی برای کیست مویی آنتی بیوتیک تجویز می شود؟
وجود التهاب به تنهایی به این معنی نیست که بیمار حتما به آنتی بیوتیک نیاز دارد. منابع معتبر پزشکی هم این روی این نکته تاکید دارند.
اگر آبسه کیست مویی دردناک و متورم باشد، معمولا نیاز به باز کردن آبسه و تخلیه چرک وجود دارد و فقط در بعضی شرایط آنتی بیوتیک نیز تجویز می شود.
بر اساس اطلاعات بیماران NHS درباره سینوس پیلونیدال
این دارو برای شرایط مشخصی توصیه می شود که در زیر می بینید:
سلولیت اطراف کیست یعنی قرمزی و گرمی که از لبه آبسه فراتر رفته باشد
علائم عمومی مثل تب، لرز یا کسالت شدید
بیماری زمینه ای مثل دیابت یا ضعف سیستم ایمنی
عفونت زخم بعد از جراحی یا تخلیه
بهبود نیافتن بعد از تخلیه کافی
در بعضی پروتکل ها یک نوبت دارو پیش از جراحی
در آبسه ساده، پس از تخلیه مناسب، پزشک ممکن است در صورت نبود علائم سیستمیک یا عوامل خطر، آنتی بیوتیک تجویز نکند. مصرف بی دلیل آنتی بیوتیک بدون عارضه هم نیست؛ اسهال، حساسیت دارویی و مقاوم شدن باکتری ها از پیامدهای آن هستند.
درباره آنتی بیوتیک قبل و بعد از جراحی نظر همه جراحان یکسان نیست. اگر جراحی در پیش دارید، مستقیم از جراحتان بپرسید روش کار او چیست. اینکه در کدام دسته قرار می گیرید را فقط با معاینه می شود فهمید؛ اگر دیابت دارید یا داروی سرکوب کننده ایمنی مصرف می کنید و کیست ملتهب شد، زودتر به پزشک مراجعه کنید.
نحوه مصرف قرص و آنتی بیوتیک برای سینوس پیلونیدال
بعضی بیماران وقتی دردشان کمتر می شود، فاصله بین نوبت های دارو را تغییر می دهند یا مصرف آنتی بیوتیک را زودتر متوقف می کنند. در حالی که کم شدن درد معیار مناسبی برای تصمیم گیری درباره ادامه یا قطع دارو نیست و برنامه درمان باید بر اساس نسخه پزشک دنبال شود.
آنتی بیوتیک را دقیقا با فاصله ای که روی نسخه نوشته شده بخورید. اگر دارو هر هشت ساعت تجویز شده، سه نوبت را در طول شبانه روز پخش کنید و همه را صبح و شب فشرده نکنید. بعضی آنتی بیوتیک ها با غذا بهتر تحمل می شوند و بعضی با معده خالی جذب بهتری دارند؛ توضیح داروساز را جدی بگیرید.
آنتی بیوتیک را دقیقا طبق دستور پزشک مصرف کنید و مدت درمان را بدون هماهنگی تغییر ندهید. وقتی درد کم شد ته مانده نسخه را کنار نگذارید و برعکس، مدت را بدون مشورت تمدید نکنید. آنتی بیوتیک باقی مانده از دفعه قبل را هم برای عفونت جدید نخورید چون نوع و دوزش ممکن است با وضعیت فعلی نخواند.
اگر تا دو سه روز بعد از شروع آنتی بیوتیک بهبودی ندیدید یا قرمزی گسترده تر، تب بالاتر یا درد شدیدتر شد، منتظر پایان دوره نمانید. دوز فراموش شده را هم با دوز دو برابر جبران نکنید.

عوارض مصرف داروها برای کیست مویی
همه این داروها عارضه دارند و بیشترشان خفیف و گذرا هستند. با عوارض زیر آشنا شوید تا بدانید کدام را می شود با راهنمایی پزشک مدیریت کرد و کدام نیاز به تماس فوری دارد.
ایبوپروفن و ناپروکسن
سوزش سر دل، درد معده و تهوع رایج ترین مشکل این داروها هستند و مصرف با غذا کمک می کند. مدفوع سیاه، استفراغ خونی یا کم شدن ادرار نشانه هشدار است. مصرف طولانی مدت هم می تواند به معده و کلیه فشار بیاورد.
شیاف دیکلوفناک
دیکلوفناک علاوه بر مشکلات گوارشی ممکن است خطر عوارض قلبی و بالا رفتن فشار خون را بیشتر کند. برای کسی که سابقه بیماری قلبی دارد باید با احتیاط بیشتری مصرف شود. شیاف آن گاهی سوزش یا تحریک موضعی ایجاد می کند.
استامینوفن
در دوز توصیه شده عارضه چندانی ندارد، اما مصرف بیش از حد یا همزمان با الکل می تواند به کبد آسیب بزند. کسانی که بیماری کبدی دارند باید پیش از مصرف با پزشک مشورت کنند.
آموکسی کلاو و سفالکسین
اسهال، تهوع و دل درد در داروها شایع است. کهیر، خارش یا تورم لب و صورت می تواند نشانه حساسیت باشد؛ مصرف دارو را متوقف کنید و فورا به پزشک مراجعه کنید. بعضی افراد بعد از آنتی بیوتیک دچار عفونت قارچی می شوند.
مترونیدازول و سیپروفلوکساسین
مترونیدازول طعم فلزی و تهوع ایجاد می کند و با الکل واکنش ناخوشایندی دارد. سیپروفلوکساسین ممکن است سرگیجه و اختلال گوارشی بدهد و در موارد نادر به تاندون آسیب بزند. اگر در پشت پا یا مچ ناگهان احساس درد کردید، به پزشک خبر دهید.
کلیندامایسین
اسهال آبکی مکرر، دل درد شدید یا مدفوع خونی حین مصرف کلیندامایسین یعنی باید همان روز با پزشک تماس بگیرید. این عارضه در موارد نادر نشانه عفونت روده ای باکتریایی است که نیاز به درمان جداگانه دارد.
داکسی سایکلین و کوتریموکسازول
هر دو پوست را نسبت به آفتاب حساس می کنند. داکسی سایکلین را با یک لیوان کامل آب و در حالت نشسته یا ایستاده بخورید و بلافاصله بعد از آن دراز نکشید تا مری تحریک نشود. کوتریموکسازول ممکن است پتاسیم خون را بالا ببرد و در بعضی مشکلات کلیوی مناسب نیست.
در کل، دارو در کیست مویی سه کار انجام می دهد: درد را کم می کند، التهاب را مهار می کند و در شرایط خاص عفونت را کنترل می کند. بسته شدن مجرا و از بین رفتن کامل بیماری معمولا از دارو ساخته نیست. کم شدن التهاب پایان کار نیست و اگر فقط به دارو بسنده کنید خطر بازگشت و عود کیست مویی زیاد است. صحبت با جراح درباره تخلیه، برداشتن مجرا و مراقبت از موهای ناحیه می تواند این احتمال را کمتر کند.
سوالات متداول
نویسنده مقاله
پارسا عسگری
نویسنده و محقق حوزه سلامت پزشکی
تلاش میکنم با تکیه بر منابع علمی معتبر، مطالبی دقیق، بهروز و کاربردی در حوزه سلامت، پزشکی، تغذیه و سبک زندگی سالم ارائه دهم تا مخاطبان بتوانند آگاهانهتر برای حفظ و ارتقای سلامت خود تصمیم بگیرند.
مشاهده پروفایل نویسندهامتیاز مقاله
با انتخاب ستارهها به این مطلب امتیاز دهید.
نظرات خوانندگان
سوال یا تجربه خود را با دیگران به اشتراک بگذارید.
هنوز نظری ثبت نشده است. اولین نفر باشید.